la hay
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
la hay
v. be attracted to, have an interest in; be sympathetic to
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ka hay
-yey / say: (v) withhold (withhooldh); keep (kiip)
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
la_hay
de: be attracted to, have an interest in; be sympathetic to
lx: la hay
pd: (hayey)
ps: v2a=expr
key: la_hay
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Baahi
(Baahi-da)
Wax waxtar ah, ama lagamamaarmaan ah, haddana aan la haysan, tebidda la teba hayo; Wax in la helo ama la haysto la jeclaan lahaa, gaajada loo qabo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daaddah
(Daaddah-da)
Erey carruurta yaryar lagu yiraahdo kolka gacmaha la hayo oo socodka la bara hayo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dabaal
(Dabaa-sha)
Biyaha dhexdooda oo sida kalluunka loo dhex marmaro, iyadoo aan waxba la haysan lana cuskanayn, cagahana aan dhulka lagu hayn; (ama dabbaal).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dayro
(Dayra-da)
1. Qof aabbihi naco oo cidda ka eryo oo inuusan dhaxla hayn caddeeyo.
2. Eryidda jaadkaas ah, lafteeda.
3. Wax la haysto oo laga yamxeersho, inaan wax laga bixin darteed.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhigid
(Dhigid-da)
1. Qalin, loox, warqaad, ama wax kale, wax ku qorid; qorid.
2. Wax korreeyey meel hoose keenid, saarid; wax la hayey, meel saarid.
3. Kaydin; dhitayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dhiibid
(Dhiibid-da)
Wax la hayo qof kale gacanta u gelin; farta ka saarid; siin; bixin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Doondoon
(Doondoon-ka)
Wax aan la hayn ama lumay oo in badan la raadsho ama meel walba laga dayo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Fakasho
(Fakasha-da)
1. Wax la hayey oo faraha ka baxsada; farabbaxsasho.
2. Cararid; baxsasho; roorid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Fikasho
(Fikasha-da)
Wax wax hayey ama la hayey ama wax ku mudnaa ama ku tiirsanaa, xoog sidbasho ku jirto u boodid, u bixid, u siibasho; fakasho; filqasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Hees
(Hees-ta)
Tixo yaryar oo sida gabayga leh hab ay ku dhisan yihiin; waa jaadad badan, waxaana la qaadaa kolka la cayaara hayo ama hawl la hayo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
La'aan
(La'aan-ta)
La la' yahay; aan la lahayn; aan la hayn; li'i.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
La'aansho
(La'aansha-ha)
Wax la la' yahay ama aan la haysan ama aan la lahayn, ahaansho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Leexasho
(Leexasha-da)
Meeshii loo socdey ama dhabbihii la hayey doc ama gees uga weecasho, uga bayrid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Maqaale
(Maqaala-ha)
War la maqlay, runtiisase aan la hayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Muquuno
(Muquuna-da)
1. Waxa la lee yahay ama la haysto, oo inta waxa u liita la soo sooco, deeq loo bixiyo.
2. Waxa la naco oo la muquuniyo, laftooda.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Siiddeyn
(Siiddeyn-ta)
Wax la hayo faraha ka qaadid, ka wareegid, oodda ka rogid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Takhantakho
(Takhantakha-da)
Qof is xajina haya oo isagoo jeegada la hayo, xoog horay loogu wado, loogu harbiyo, loo turaanturreeyo (ama tukhuntukho).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
badso
f.g3 (-saday, -satay) 1. Wax la haystay in kale oo la nooc ah ku darsasho. 2. Qof, qeybtiisii in ka badan qaadasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bartiree
f.mg2 (-reeyay, -reysay) Ciyaar turub iyadoo la hayo ka hor degid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
biririf
m.dh (-fo /-fyo, m.l) Dhowr daqiiqadood oo hawl la hayey laga nasto.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ahay
v., sg., present habitual: I am
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ahay
(v) I am. Ex: Somaali baan ahay; I am a Somali. Ameerikaan baan ahay; I am an American
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ahay
(tilmaame) sidaas ayaan ku suganahay. Waxaan ahay waadiga dugsiyada, waxaan ahay waanada macallinka.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ahay
de: I am
lx: ahay
ps: v5a-1sg-prhb
xe: Im fine'; Ardeyga cusub baan ahay. 'I am the new student.
xv: Waan fiicanahay.
key: ahay
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
laay
v. kill, exterminate, wipe out; fight; finish up ~ off
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
laay
-yey / laysay: (v) 1. kill or beat; beat by hitting or whipping. 2. put to death
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
laay
a: laa
de: kill, exterminate, wipe out; fight; finish up ~ off
lx: laay
pd: (laayey / laaysey)
ps: v2a=tr
key: laay
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
laha
v., neg., present habitual: he/she doesn't ~ they don't have; there is none
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
laha
de: he/she doesn't ~ they don't have; there is none
lx: laha
ps: v5b-3-neg-prhb
xe: There is no milk. Daartan meey laha. 'They don't own this building.
xv: Caano ma laha.
key: laha
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
dahay
v., sg., present habitual: you are / she is
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
dahay
a: tahay
de: you are / she is
lx: dahay
ps: v5a-2sg/3f-prhb
key: dahay
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
labay
(fal) tiro markii hore mid ahayd, labo ka dhig.
labay: (fal) tallan oo go'aan ka shaki.
labay: (fal) ilmo labaad dhal.
labay: (fal) labood dhal; dhedig mid aan ahayn dhal.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
lafay
(fal) cid kale, madaxa dhaawac ka gaadhsii.
lafay -ga: (magac, lab, keli) qofka caatoda ah. Dh: xiid, miriq, caato.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
lahaa
v., sg., simple past tense: I / he had ~ owned something
lahaa v., sg., simple past tense: I / he said
lahaa v., sg.,-aux: I / he would (have) [conditional]
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
lahaa
(v) 1. [he or I] had (haadh)-, possessed (poseesidh). Ex: edab fiican buu lahaa; he had great discipline. 2. he or I owned (awnidh). Ex: guri wayn baan lahaa; I owned a big house
—lahayd; she had or she owned
—lahaayeen; they had or they possessed
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
lahab
-ka: (magac, lab, keli) dhaxan iyo qaboobe.
lahab -ka: (magac, lab, keli) ololka dabka. Lahab baa leefay. Dh: holac, dhamac.
lahab: (tilmaame) walax qaab dhismeedkeedu la mid yahay mid hore loo hayay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
lahad
m.l la-mid: lahasho.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
lahad
-ka: (magac, lab, keli) laabta wax ka jeclaysasho ama ku qabasho. Dh: lahasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Lahan
(Lahan-ka)
1. Arami, qush.
2. Halaati, xaraarad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
lahan
m.l 1. Raad waxyeello leh, qarsoon oo uu reebo cudur iyo wixi lamida. 2. Ciil caro badan leh.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
lahan
m. n. anguish, suffering; vivid remembrance (of previous pain); sense of privation; desire
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
lahan
-ka: (n) pain (peeyn); suffering (safaring) ~ xannuun, laxaw, kaar
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
lahan
-ka: (magac, lab, keli) arami, qush.
lahan-ka: (magac, lab, keli) halaati iyo xaraarood. lahan -ka: (magac, lab, keli) baahi aad ah oo cabbitaan loo baahdo. Dh: labhad.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
lahan
de: anguish, suffering; vivid remembrance (of previous pain); [ext.] sense of privation; desire
lx: lahan
pd: (-ka)
ps: n2-m
xe: It doesnt have any effect on me any longer.
xv: arami, qush; haalaati, xaraarad
key: lahan
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Lahar
Lahaar
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
lahaw
imperative v., sg. have, possess; ought
lahaw m. n. pain, feeling
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
lahaw
-ga: (n) pain (peeyn)-, suffering (safaring) ~ xannuun, lahan
lahaw: (v) own; you have something; belong to
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
lahaw
(fal) gaar wax u yeelo. Dh: lehaw, yeelo, hanti.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
nahay
v., pl., present habitual: we are
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
nahay
(v) we are. Ex: waxaan nahay Soomaali; we are Somalis
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
nahay
de: we are
lx: nahay
ps: v5a-1pl-prhb
xe: We are good workers.
xv: Shaqaale wanaagsan baannu nahay.
key: nahay
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Sahay
(Sahay-da)
Cunnada loo qaato in lagu jidmaro; jicsin; sabbaar.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
sahay
sahay¹: m.dh Cunto loo qaato in lagu jidma-ro; jiscin.
sahay²: f.g1 (-yay, -yday) Cunto jidmar ahaan cid u siin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
sahay
m.dh Cunto loo qaato in lagu jid-maro; jiscin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
sahay
f. n. provisions for a journey
sahay v. give provisions to someone who is traveling
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
sahay
-da: (n) materials or provisions made available for the use of travelers; supplies (sapa-laayis) . provisions (porovi-shinis)
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Sahay
Viveri per viaggio
Travel ration
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
sahay
-da: (magac, dhedig, keli) cunnada loo qaato in lagu jidmaro; hantida socdaalka loo qato. Dh: jicsin, sabbaar, saad.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
tahay
v., sg., present habitual: you are / she is
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
tahay
[personal pronoun she plus verb to be] —are you. Ex: Soomaali miyaad tahay? are you a Somali?
waa tahay: (expression) OK (oo-keey); alright; yes ~ haye, waa yahay
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
tahay
de: you are / she is
initial: t
lx: tahay
ps: v5a-2sg/3f-prhb
xe: How are you?
xv: Adigu sideed tahay?
key: tahay
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
yahay
v., present habitual: he is
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
aashay
n. phr. or [adverb] I ... slowly, gently, carefully
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
aashay
de: I ... slowly, gently, carefully rw: aal + -tayda
lx: aashay
ps: np / adv
xe: I read it carefully.
xv: Aashay baan u akhriyey.
key: aashay
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
baahay
(fal) qaadhaan qof u ururi; u soo dhawrtee; dadka u soo dhexmar: baaha u soo gur. Dh: baahee.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
cashay
(fal) xeraad cun.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
garhay
f.g2 (-yay, -ysay) Awr hoggaamin; dad ama wax kale hogaamin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
garhay
v. guide, lead, direct
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
garhay
(fal) (ka ~) garta kaga joog; xeer ahaan adu garta lahaw.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
garhay
de: guide, lead, direct
lx: garhay
pd: (garhayey)
ps: v2a=tr
key: garhay
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hadhay
(fal) hadh u yeel. Dh: haray.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka ray
v. defeat, beat someone, vanquish
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ku hay
v. bother, cause someone concern ~ pain; control, affect; experience something
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
la hel
v. hit (as on target)
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
la qab
v. be married (of a woman)
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
la tag
v. go away carrying something, take away, go ~ depart with
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
laalay
-da: (magac, dhedig, keli) meel haadaan ah; jar aad u dheer, meel qaw ah. Laandaaqa geeluba, laantii jarka u dhaw, intuu laac isleeyahay, saw laalayda kama dhaco. Dh: jar, haadaan, garbo, qaw, waraar, gebi, laalley.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
labhad
-da: (magac, dhedig, keli) harraad aad u badan oo aan hore u bi'in.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ladhac
f.mg1 (-cay, -cday) Ka helid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
ladhac
f.mg1 (-cay, -cday) Ka helid. m.f.dh, ladhicid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ladhac
v. admire, be struck ~ impressed; be convinced of
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ladhac
-ay I day: (v) fall down while carrying something or someone
ladhac -ay / day: (v) 1. feel love for or find pleasant; like (laayk); enjoy (injooy), 2. beat with; strike with ~ la dhac, ku garaac
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ladhac
(fal) qof ama wax, ka hel oo jeclaw.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ladhac
de: admire, be struck ~ impressed; be convinced of
lx: ladhac
pd: (ladhacay)
ps: v1=intr
key: ladhac
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ladhan
(tilmaame) wax wax kale lagu dheereeyey ama lagu xoojiyay. Dh: laran.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ladnay
(fal) qof kale xaaladdiisa wanaaji oo wax ka beddel. Dh: ladnaysii, wanaaji.
Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]
LAFAAY
(Lafai) S Flueggea virosa (Willd) Voigt. Euphorbiaceae.
C,N Flueggea leucopyrus Willd. Euphorbiaceae.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
laflay
m.dh (botani) Midho jiidh leh oo ka yimaada hal ama dhowr kaarbal oo isku dhalaalay oo leh mid ka mid ah iniiyaha badan. Iniiyaha waxa ku daboolan qolof adag oo ah gudo midheedka midhaha. Tus.: qumbe.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
laflay
m.dh (botani) Midho jiidh leh oo ka yimaada hal ama dhowr kaarbal oo isku dhalaalay oo leh mid ka mid ah iniiyaha badan. Iniiyaha waxa ku daboolan qolof adag oo ah gudo midheedka midhaha. Tusaale: qumbe.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
lahayd
v., sg., simple past tense: she / you had ~ owned something
lahayd v., sg., simple past tense: she / you said
lahayd v., sg.,-aux: she / you would (have) [conditional]
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
lahayd
(v) 1. she had or she owned. 2. she or you said ~ tiri. Ex: maxaad lahayd? what you said?
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
lahaye
m.l (-yayaal, m.l/dh) Qof xabsi ku jiro oo aan maxkamadi xukumin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
lahaye
m.l (-yayaal, m.l/dh) Qof xabsi ku jiro oo aan maxkamadi xukumin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
lahaye
m. n., [compound] prisoner, detainee, captive
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
lahaye
-ha: (magac, lab, keli) qof laga masuul yahay oo la korinayo.
lahaye -ha: (magac, lab, keli) qof dagaal lagu qabtay. Lahaye lama daranyeeyo. Dh: maxbuus.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
lahaye
de: prisoner, detainee, captive
lx: lahaye
pd: (/ha)
ps: n7-m-cmp
key: lahaye
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
lahayn
v., neg., simple past tense: had not, did not have
lahayn v., pl., simple past tense: we had ~ owned something
lahayn v., pl., simple past tense: we said ~ were saying
lahayn v., pl., -aux: we would (have) [conditional]
lahayn v., neg.-aux: would not (have) [negative conditional]